Struikelstenen geplaatst in Loosdrecht en Kortenhoef

Struikelstenenvrijdag 09 oktober 2026 12:10

Ik kijk naar zijn schokkende schouders en de witte zakdoek die hij op zijn ogen drukt. Freddy Winkel (84) werd als baby bij zijn ouders weggehaald om onder te duiken. Hij overleefde de oorlog.

Een groot deel van zijn familie dook onder op een woonboot in mijn woonplaats Kortenhoef, waar ze op 31 januari 1944 zijn verraden, in kampen zijn vermoord of tijdens dwangarbeid omkwamen.

In Loosdrecht en Kortenhoef zijn gisteren 47 struikelstenen geplaatst. Vorig jaar vroeg ik me af waarom er in onze dorpen geen struikelstenen liggen. Ik deed navraag bij de historische kringen en kwam tot de ontdekking dat er tientallen Joodse inwoners vanuit onze dorpen zijn weggevoerd.

Na contact met Hans Roos van de Stichting Instandhouding Joods Erfgoed Gooi- en Vechtstreek begreep ik dat we voor deze mensen struikelstenen konden laten plaatsen. Ik schreef een motie en diende deze namens de ChristenUnie in bij onze gemeenteraad.

Alle partijen stemden voor, wethouder Wilna Wind pakte het voortvarend op en gisteren was het moment daar: de stenen zijn onthuld, in het bijzijn van de nabestaanden.

Na afloop sprak ik met de familieleden en de diepe betekenis van dit moment raakte me. Eindelijk is er een plek waar de namen van hun geliefden voor altijd staan. Midden in het dorp, een plek om naartoe te gaan, want een graf is er niet. Verhalen werden verteld, herinneringen gedeeld, verdriet opnieuw gevoeld.

Burgemeester Mark Verheijen citeerde in zijn toespraak de Italiaanse schrijver en Holocaust-overlevende Primo Levi: "Het is gebeurd, dus het kan weer gebeuren."

Actueler dan ooit. Want onlangs werd bekend dat de gemeenteraad van het Oost-Duitse dorp Heidenau (AfD, CDU en twee lokale partijen) met discutabele argumenten het plaatsen van nieuwe struikelstenen heeft verboden.

Juist nu is het plaatsen van deze struikelstenen van grote waarde. Deze stenen zullen ons eraan herinneren waartoe we in staat zijn als we mensen ontmenselijken. En bovenal hebben onze Joodse inwoners voor altijd een plek gekregen waar hun naam wordt genoemd en de herinnering aan wie zij waren, levend wordt gehouden.

Met grote dank aan de historische kringen die de verhalen hebben gedocumenteerd en de Gemeente Wijdemeren voor de zorgvuldige uitvoering van onze motie.

De indrukwekkende verhalen achter de 47 namen zijn te lezen in de brochure 'Weggevoerd en niet meer thuisgekomen' die te vinden is op https://www.wijdemeren.nl/.../Leefomg.../struikelstenen.html

Esther Kaper-Hartenberg
Fractievoorzitter ChristenUnie Wijdemeren
e.kaper@wijdemeren.nl 

« Terug